"Eğer Fatih Sultan Mehmet bugün yaşıyor olsaydı, böylesine büyük bir yayıncılık başarısızlığının ardından TRT'de adeta kelleler giderdi. Elbette bu, tarihî bir benzetmedir. Fatih'in devlet anlayışında ihmalin, beceriksizliğin ve kamu görevini layıkıyla yerine getirememenin ağır sonuçları vardı. Dünya Kupası gibi milyarlarca insanın takip ettiği tarihi bir organizasyonda Türkiye'yi yayıncılık açısından dünyadan koparan bu anlayışın hesabını mutlaka sorardı."
Dünya Kupası dört yılda bir oynanır. Ancak bu organizasyon yalnızca bir futbol turnuvası değildir. Aynı zamanda sporun, kültürün, müziğin ve küresel iletişimin ortak buluşma noktasıdır. Milyarlarca insanın aynı anda aynı heyecanı paylaştığı, dünyanın tek ekrana kilitlendiği ender olaylardan biridir.
2026 FIFA Dünya Kupası finali de bunun en çarpıcı örneklerinden biri oldu. Tarihte ilk kez düzenlenen Dünya Kupası finali devre arası gösterisinde Madonna, Shakira, Justin Bieber ve BTS gibi dünyanın en büyük sanatçıları sahne aldı. Futbol efsaneleri gösterinin bir parçası oldu. Dünyanın dört bir yanında televizyonlar yalnızca maçı değil, bu tarihi geceyi tüm ayrıntılarıyla izleyicilerine aktardı.
Ancak Türkiye'de milyonlarca insan bu tarihi anı izleyemedi.
Bu finalin Türkiye açısından ayrı bir anlamı daha vardı. Turnuva boyunca İspanya'nın sergilediği futbol, futbolseverlerin büyük takdirini topladı. Ayrıca Filistin konusunda uluslararası kamuoyunda sergilediği tutum nedeniyle Türkiye'de birçok kişi finalde gönülden İspanya'yı destekledi. Sosyal medyada milyonlarca paylaşım yapıldı, insanlar tarihi finali ve İspanya'nın şampiyonluk yolculuğunu büyük bir heyecanla takip etti. Böylesine güçlü bir ilginin olduğu bir gecede TRT'nin, dünyanın konuştuğu devre arası gösterisini ve final atmosferini Türk izleyicisinden esirgemesi, eleştirilerin neden bu kadar büyüdüğünü de açıkça ortaya koyuyor.
Çünkü TRT, dünyanın konuştuğu gösteriyi yayınlamak yerine stüdyodaki yorumcuların değerlendirmelerini ekrana getirmeyi tercih etti.
İşte asıl tartışılması gereken konu budur.
Bu kararı kim verdi?
Hangi yayıncılık anlayışı, milyarlarca insanın izlediği tarihi bir organizasyonun en çok konuşulan bölümünü görmezden gelmeyi doğru buldu?
Modern yayıncılık, izleyiciyi merkeze koyar.
TRT ise dün gece tam tersini yaptı.
Üstelik bundan sadece günler önce NATO Zirvesi'nde liderlerin karşılanışı, mehter gösterisi ve törenler uzun uzun canlı yayınlanabiliyordu. Demek ki istenildiğinde organizasyonun tamamını ekrana taşımak mümkün olabiliyor. Aynı yaklaşım neden Dünya Kupası finalinde gösterilmedi?
Devre arası bu kez sıradan değildi.
FIFA tarihinin ilk resmî Dünya Kupası finali devre arası şovuydu.
Dünyanın en büyük müzik yıldızları aynı sahnedeydi.
Efsane futbolcular gösterinin parçasıydı.
Bütün dünya bunları konuşurken Türkiye'deki milyonlarca insan, uzatılmış stüdyo yorumlarını izlemek zorunda bırakıldı.
Üstelik normal şartlarda yaklaşık 15 dakika süren devre arası, bu özel gösteri nedeniyle yaklaşık 28 dakikaya uzamıştı. Dünyanın geri kalanı bu süre boyunca tarihi bir şova tanıklık ederken, TRT ekranında neden bu gösterinin yayınlanmadığına dair tek bir açıklama bile yapılmadı. Yorumcular, gösteride kimlerin sahne aldığına, dünyanın neden bunu konuştuğuna ya da izleyicilerin neden bu görüntülerden mahrum bırakıldığına ilişkin en küçük bir bilgi dahi vermedi.
Sorulması gereken başka sorular da var.
TRT neden bu organizasyona özel içerik hazırlamadı?
Neden dünya futbolunun yıldızlarıyla yapılmış röportajlar yoktu?
Neden finali izlemeye gelen futbol efsaneleri ve dünya yıldızlarıyla özel yayınlar hazırlanmadı?
Neden izleyiciye "Bu tarihi gecenin bir parçasısın." hissi yaşatılamadı?
Kamu yayıncılığı yalnızca maçın 90 dakikasını ekrana vermek değildir.
Kamu yayıncılığı, izleyiciyi dünyanın konuştuğu ana ortak etmektir.
Dün gece TRT bunu başaramadı.
Sosyal medyada milyonlarca insan devre arası gösterisini konuşurken Türkiye'deki izleyiciler görüntüleri farklı platformlarda aramak zorunda kaldı. Bu durum, kamu yayıncılığı adına düşündürücü bir tablo ortaya çıkardı.
Asıl mesele yalnızca bir konserin yayınlanmaması değildir.
Asıl mesele, kamu kaynaklarıyla finanse edilen bir yayın kuruluşunun, dünyanın en büyük spor organizasyonlarından birinde kendi izleyicisini küresel deneyimin dışında bırakmayı tercih etmiş olmasıdır.
Dünya değişiyor.
Yayıncılık değişiyor.
İzleyici değişiyor.
Ancak görünen o ki TRT'nin bazı yayın tercihleri hâlâ geçmişin dar yayıncılık anlayışından kurtulabilmiş değil.
Dün gece kaçırılan sadece birkaç dakikalık bir konser değildi.
Kaçırılan, dünyanın aynı anda yaşadığı ortak kültürel deneyimdi.
Ve kamu yayıncılığı tam da böyle gecelerde vatandaşını dünyadan koparmak için değil, dünyayla buluşturmak için vardır.
Burhan AKDAĞ
Yorum Yazın